Công cụ tầm soát cổ phiếu

Cổ phiếu là gì? Các bước cơ bản để tham gia đầu tư cổ phiếu

Cổ phiếu là gì? Các bước cơ bản để tham gia đầu tư cổ phiếu

Ngày nay cổ phiếu đã không còn là khái niệm xa lạ đặc biệt với những ai quan tâm về thị trường đầu tư chứng khoán. Thuật ngữ cổ phiếu thường được nhắc đến là một loại tài sản đặc biệt, một kênh đầu tư có  tiềm năng lớn bên cạnh các kênh đầu tư truyền thống như vàng, bất động sản,...Để có thể tham gia đầu tư cổ phiếu thì bạn bắt buộc phải nắm được những kiến thức cơ bản nhất về cổ phiếu cũng như cách đầu tư cổ phiếu như thế nào? Ở bài viết này, chúng tôi sẽ đem đến khái niệm cổ phiếu là gì, các loại cổ phiếu, đặc điểm của cổ phiếu là gì, đồng thời nêu ra cách chọn cổ phiếu tốt để bạn đọc có thể tham khảo và vận dụng trong việc đầu tư của mình cho hiệu quả.

Tìm hiểu về cổ phiếu

Để tìm hiểu về cổ phiếu thì chúng ta sẽ cùng lần lượt điểm qua về khái niệm cổ phiếu là gì, tiếp theo là phân loại cổ phiếu và sau đó là tìm hiểu những đặc điểm của cổ phiếu. 

Cổ phiếu là gì?

Khái niệm cổ phiếu được hiểu như sau: Căn cứ theo Khoản 1 Điều 121 Luật doanh nghiệp 2020, cổ phiếu là một loại chứng chỉ được phát hành bởi công ty cổ phần, hay ở dạng bút toán ký sổ hoặc dạng dữ liệu điện tử với vai trò xác nhận quyền sở hữu của người nắm giữ cổ phiếu đối với một số cổ phần của công ty đó. 

Phát hành cổ phiếu là đặc quyền chỉ công ty cổ phần mới có. 

Theo Khoản 1 Điều 4 Luật chứng khoán 2019, cổ phiếu được hiểu là một loại chứng khoán, là tài sản được giao dịch trên sàn chứng khoán. 

Các loại cổ phiếu hiện nay

Căn cứ vào Khoản 1,2 Điều 114 Luật doanh nghiệp 2020, cổ phiếu được phân thành 2 loại chính sau đây:

  • Cổ phiếu thường (hay còn gọi là cổ phiếu phổ thông): là loại cổ phiếu có vai trò xác định quyền sở hữu của các cổ đông. Cổ đông khi sở hữu cổ phiếu này sẽ có quyền tham gia vào các cuộc họp hội đồng quản trị, quyền được biểu quyết cũng như quyền được quản lý và kiểm soát đối với công ty phát hành. 

  • Cổ phiếu ưu đãi: là loại cổ phiếu mà người sở hữu có thể được nhận những ưu đãi bao gồm nhận cổ tức, quyền biểu quyết cũng như quyền được hoàn lại phần vốn góp từ công ty phát hành. Cổ phiếu ưu đãi được phân thành 3 loại phổ biến nhất sau đây:

  • Cổ phiếu ưu đãi cổ tức: người nắm giữ cổ phiếu này được hưởng ưu đãi nhận cổ tức cao hơn so với người nắm giữ cổ phiếu phổ thông. Tuy nhiên lại không được quyền tham gia họp Hội đồng quản trị hay biểu quyết các vấn đề lớn và đề cử người vào Ban kiểm soát và Hội đồng quản trị công ty. 

  • Cổ phiếu ưu đãi hoàn lại: người nắm giữ cổ phiếu ưu đãi hoàn lại sẽ được hoàn lại số vốn góp từ công ty khi có yêu cầu ở bất cứ khi nào hoặc tuân theo các điều kiện đã thỏa ước từ trước. Tuy nhiên lại không được biểu quyết, tham gia họp đại hội cổ đông cũng như đề cử người vào Hội đồng quản trị công ty và Ban kiểm soát.

  • Cổ phiếu ưu đãi biểu quyết: người nắm giữ cổ phiếu ưu đãi biểu quyết sẽ có số phiếu biểu quyết nhiều hơn so với người nắm giữ cổ phiếu phổ thông. Ngoài ra, họ được hưởng quyền dự cuộc họp đại hội cổ đông, đề cử người vào Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát công ty. Tuy nhiên người nắm giữ cổ phiếu ưu đãi biểu quyết không được quyền chuyển nhượng lại cho người khác cổ phiếu đó. 

Đặc điểm của cổ phiếu

Cổ phiếu có một số đặc điểm chủ yếu sau đây:

  • Mỗi cổ phiếu đều có giá trị ban đầu được xác định bằng tiền hay còn gọi là mệnh giá cổ phiếu. Một số công ty nước ngoài ban hành Luật quy định về mệnh giá tối thiểu của cổ phiếu. Tuy nhiên tại các công ty Việt Nam thì Luật doanh nghiệp không quy định về vấn đề này. Giá trị thực tế của cổ phiếu được xác định bởi hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty và các yếu tố thị trường khác. 

  • Cổ phiếu là một loại giấy tờ có giá trị xác nhận tư cách chủ sở hữu cổ phần cũng như tư cách là một thành viên trong công ty cổ phần. Vì thế cổ phiếu không có tính giới hạn. Thời hạn của cổ phiếu sẽ gắn liền với sự tồn tại của doanh nghiệp phát hành. 

  • Cổ phiếu có đặc điểm nổi bật nữa đó là: cổ phiếu là một loại tài sản được lưu thông trên thị trường. Tài sản này có thể được chuyển nhượng qua lại giữa nhiều người khác nhau trên thị trường chứng khoán. 

Tại sao nên đầu tư cổ phiếu? Ưu nhược điểm của đầu tư cổ phiếu

Hiện nay rất nhiều nhà đầu tư đã lựa chọn đầu tư cổ phiếu là kênh đầu tư lâu dài để tăng tỷ suất lợi nhuận cho số vốn nhàn rỗi của mình. Vậy tại sao đầu tư cổ phiếu lại có sức hút lớn như vậy? Dưới đây là một số lý do giải đáp cho câu hỏi “tại sao nên đầu tư cổ phiếu?” mà chúng tôi tổng hợp và đúc kết được. 

  • Là hình thức đầu tư đem lại lợi nhuận cao trong dài hạn

Bản chất việc nắm giữ chứng khoán là nhà đầu tư đang sở hữu một phần của doanh nghiệp và được hưởng lãi suất dựa theo mức độ tăng trưởng của doanh nghiệp đó. Hiện nay mức độ tăng trưởng trung bình của các công ty cổ phần trên thị trường chứng khoán là khoảng 20%/ năm, cao hơn nhiều so với mức lợi nhuận 6-7%/năm mà bạn nhận được nếu gửi tiết kiệm tại ngân hàng. Do vậy, nhà đầu tư chỉ cần lựa chọn những công ty cổ phần tiềm năng tăng trưởng cao để đầu tư vào thì khi giá cổ phiếu công ty đó tăng lên, bạn sẽ thu về lợi nhuận từ chênh lệch giá mua cổ phiếu và giá bán cổ phiếu, đồng thời có thể được nhận cổ tức do công ty chi trả khi kinh doanh có lãi.

  • Là tài sản có tính thanh khoản cao nhất chỉ sau tiền mặt

Tính thanh khoản được hiểu là khả năng chuyển đổi thành tiền mặt của một tài sản nào đó. Thị trường chứng khoán là nơi những người bán và mua chứng khoán tập trung lại. Dù bạn muốn mua cổ phiếu hay bán cổ phiếu thì đều sẽ được đáp ứng dễ dàng và nhanh chóng bởi những người tham gia thị trường từ đó cổ phiếu của bạn có thể chuyển thành tiền mặt một cách đơn giản và thuận lợi.

  • Là hình thức đầu tư có tính linh hoạt cao

Để đầu tư cổ phiếu thì bạn không nhất thiết phải có nhiều vốn như khi đầu tư bất động sản, vàng,...Số tiền để có thể tham gia thị trường đầu tư cổ phiếu chỉ cần từ vài triệu đồng. Bên cạnh đó, bạn cũng không phải chờ đến vài tháng hay vài năm để số vốn ban đầu tư vào sinh lời. Đối với đầu tư chứng khoán, nhà đầu tư nắm giữ một cổ phiếu tối thiểu 2 ngày và có thể bán cổ phiếu đó đi khi cổ phiếu đã tăng giá đạt kỳ vọng của bản thân và thu về lợi nhuận nhanh chóng ngay sau đó.  

Các hình thức để sở hữu cổ phiếu hiện nay

Hiện nay để sở hữu cổ phiếu có 2 hình thức chủ yếu: đó là mua trực tiếp cổ phiếu từ doanh nghiệp phát hành, và mua lại cổ phiếu từ một cổ đông khác. Hai hình thức này có những sự khác biệt như thế nào, hãy cùng tìm hiểu với chúng tôi ngay sau đây.

Mua trực tiếp cổ phiếu từ doanh nghiệp phát hành

Đây là một hình thức mà doanh nghiệp sẽ thực hiện việc kêu gọi vốn trực tiếp từ các nhà đầu tư. Thông thường đây là thời kỳ đầu của những doanh nghiệp Start-up. Nhà đầu tư ở đây có thể là các tổ chức, các quỹ đầu tư hoặc các nhà đầu tư cá nhân đứng ra góp vốn hoặc đại diện cho một doanh nghiệp, một tổ chức nào đó để đầu tư vào doanh nghiệp này. 

Sau khi các doanh nghiệp gọi vốn trình bày với nhà đầu tư về những ý tưởng kinh doanh, chiến lược phát triển của họ; nếu thấy khả thi các nhà đầu tư sẽ thương lượng với doanh nghiệp gọi vốn để cùng đi đến thỏa thuận cuối cùng. Khi thỏa thuận được cả 2 bên chấp thuận thì nhà đầu tư sẽ rót vốn cho công ty. 

Ngoài góp vốn đầu tư, nhà đầu tư còn có thể tham gia quản lý và điều hành hoạt động của doanh nghiệp đó. Họ sẽ chuyển giao công nghệ cũng như cách thức quản lý để giúp các doanh nghiệp có thể tăng trưởng và đạt được mục tiêu chiếm lĩnh thị trường. Hơn nữa, khi doanh nghiệp được niêm yết trên sàn chứng khoán, nhà đầu tư có thể bán lại cổ phần cho các nhà đầu tư khác từ đó thu về lợi nhuận.

Mua lại cổ phiếu từ cổ đông khác

Đối với hình thức này có nghĩa là bạn sẽ tham gia vào thị trường chứng khoán, nơi mà cổ phiếu của các doanh nghiệp IPO được mua bán trao đổi một cách công khai, các nhà đầu tư có thể giao dịch mua bán qua lại cổ phiếu trên thị trường này. Khi bạn mua cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, điều đó có nghĩa bạn đã mua lại cổ phiếu từ cổ đông sở hữu trước đó, không phải là mua trực tiếp từ doanh nghiệp phát hành. Khi bạn bán cổ phiếu trên thị trường chứng khoán cũng có nghĩa bạn đang bán cho một nhà đầu tư khác chứ không phải doanh nghiệp sẽ mua lại của bạn. 

Các bước cơ bản để tham gia đầu tư cổ phiếu trên thị trường

Như vậy bạn đã nắm được mua cổ phiếu ở đâu và mua cổ phiếu như thế nào? Ở phần này chúng ta sẽ tiếp tục tìm hiểu cụ thể hơn về hình thức mua cổ phiếu trên thị trường chứng khoán. Dưới đây sẽ là cách đầu tư cổ phiếu trên thị trường chứng khoán bao gồm 6 bước cơ bản:

  • Bước 1: Mở tài khoản mua cổ phiếu online

Để mua cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, việc đầu tiên bạn cần mở tài khoản giao dịch. Bạn có thể đến trực tiếp công ty chứng khoán để được nhân viên hỗ trợ mở tài khoản hoặc bạn hoàn toàn có thể đăng ký mở tài khoản online. 

  • Bước 2: Nạp tiền vào tài khoản để mua cổ phiếu

Nạp tiền vào tài khoản là điều kiện cần để bắt đầu mua cổ phiếu. Chỉ cần khoản 1-2 triệu là bạn đã có thể mua cổ phiếu trên thị trường chứng khoán rồi.

  • Bước 3: Tìm hiểu về thời gian giao dịch chứng khoán

Bạn cần nắm rõ được quy định về thời gian giao dịch của mỗi sàn chứng khoán khác nhau. Việc này sẽ giúp các giao dịch đầu tư thuận lợi và tránh được những bất lợi không đáng có.

  • Bước 4: Nghiên cứu cách đọc bảng giá chứng khoán

Khi đọc được thành thạo bảng giá chứng khoán thì bạn sẽ hiểu rõ được các thông tin quan trọng mà bảng giá thể hiện từ đó tránh được những lỗi có thể xảy ra như mua nhầm giá cao và bán nhầm giá thấp,...

  • Bước 5: Tự xây dựng bộ tiêu chuẩn chọn cổ phiếu tốt

Để biết nên đầu tư vào cổ phiếu nào và cách chọn cổ phiếu tốt thì mỗi nhà đầu tư nên tự xây dựng cho mình một bộ lọc cổ phiếu bao gồm các tiêu chuẩn riêng. 

  • Bước 6: Phân tích và định giá cổ phiếu

Sau khi lọc được những cổ phiếu tiềm năng, tiếp theo bạn cần phân tích và định giá cổ phiếu đó để chắc chắn rằng cổ phiếu đó xứng đáng đầu tư.

  • Bước 7: Nghiên cứu và lựa chọn chiến lược đầu tư phù hợp

Chỉ một phần nhỏ những nhà đầu tư có chiến lược đầu tư thông minh dành được chiến thắng trên thị trường, vì thế bạn không nên bỏ qua bước nghiên cứu và lựa chọn thật kỹ chiến lược cho mình.

Một số kinh nghiệm đầu tư cổ phiếu an toàn và hiệu quả

Để giúp các nhà đầu tư mới có thêm những kinh nghiệm đầu tư cổ phiếu hiệu quả, sau đây chúng tôi đã tổng hợp lại những lưu ý được cho rằng quan trọng mà bất cứ nhà đầu tư nào tham gia thị trường chứng khoán cũng cần biết. Cụ thể đó là:

Chọn lựa cổ phiếu tốt 

Có hàng trăm cổ phiếu được niêm yết trên thị trường chứng khoán. Việc của bạn là chọn lựa cổ phiếu tốt có thể đem lại lợi nhuận. Cách chọn cổ phiếu tốt như thế nào? Câu trả lời là bạn cần biết cách phân tích kinh tế vĩ mô kết hợp theo dõi diễn biến thị trường và phân tích doanh nghiệp. 

Thông thường một doanh nghiệp có lợi nhuận, doanh thu tăng trưởng ổn định hàng năm sẽ tạo nên sức hút cho cổ phiếu của chính doanh nghiệp đó. 

Khi lựa chọn cổ phiếu tốt nhà đầu tư có thể ưu tiên các mã cổ phiếu Blue-chips hay được gọi là cổ phiếu có vốn hóa lớn, các mã cổ phiếu của các doanh nghiệp đầu ngành lĩnh vực tài chính, bất động sản, ngân hàng, sản xuất công nghiệp hay tiêu dùng. Chúng sẽ đem lại cho nhà đầu tư không chỉ lợi nhuận chênh lệch giá cổ phiếu mà còn là khoản cổ tức đều đặn từ các doanh nghiệp phát hành cổ phiếu này.

Nên mua cổ phiếu vào thời điểm thích hợp

Kể cả bạn có chọn được cổ phiếu tốt thì không phải lúc nào cổ phiếu đó cũng đem lại lợi nhuận. Bởi cổ phiếu biến động theo diễn biến kinh tế, ngành nghề và có chu kỳ. Ngoài ra các yếu tố như tình hình chính trị, chính sách của cơ quan quản lý nhà nước, lạm phát cũng tác động nhiều đến thị trường và ảnh hưởng không nhỏ đến cung cầu trên thị trường chứng khoán.

Thời điểm mua cổ phiếu được ưu tiên hàng đầu là khi nền kinh tế hoạt động ổn định và cung tiền ở mức cao. Theo đó thanh khoản trên thị trường được cải thiện và đồng thời làm tăng kỳ vọng của các nhà đầu tư thúc đẩy xu hướng tích cực của giá trị cổ phiếu.

Còn khi thị trường biến động mạnh, nền kinh tế bất ổn thì nhà đầu tư nên tiếp cận thị trường bằng cách chọn lựa những mã cổ phiếu của các doanh nghiệp có nền tảng hoạt động bền vững cũng như tăng trưởng đều đặn kể cả trong thời điểm khó khăn. Lựa chọn khôn ngoan nhất đó là tìm mua những mã cổ phiếu đang có giá nằm dưới giá trị thực đồng thời có tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ trở lại trong tương lai.  

Nghiên cứu chiến lược đầu tư cổ phiếu hiệu quả

Tùy theo khẩu vị rủi ro mà mỗi nhà đầu tư sẽ chọn đầu tư ngắn hạn (lướt sóng) hoặc trung hạn, dài hạn. Trong đó phần lớn nhà đầu tư lựa chọn lướt sóng vì tính linh hoạt của chiến lược này. Tuy nhiên chiến lược đầu tư này đòi hỏi nhà đầu tư cần nắm bắt thị trường nhanh nhạy, trước mỗi quyết định mua bán cổ phiếu phải căn cứ theo xu hướng cổ phiếu và các tin tức liên quan của doanh nghiệp như mua bán cổ phiếu cũ, giao dịch cổ đông lớn, thay đổi bộ máy lãnh đạo. 

Còn đối với chiến lược đầu tư trung và dài hạn, nhà đầu tư nên tập trung vào doanh nghiệp và các yếu tố cơ bản, cũng như diễn biến hoạt động kinh doanh trước đây để đưa ra nhận định về tiềm năng phát triển trong tương lai. Đồng thời vẫn nên kết hợp quan sát xu hướng cổ phiếu trên thị trường để có giao dịch mua vào tại thời điểm phù hợp nhất, cũng như tránh được rủi ro mua cổ phiếu ở vùng đỉnh. 

Luôn giữ vững được tâm lý khi giao dịch cổ phiếu

Nhà đầu tư cần giữ tâm lý vững vàng dù có định hướng đúng đắn hay phân tích có tốt đến đâu. Bất cứ cổ phiếu nào cũng có xu hướng tăng giảm theo cung và cầu của thị trường, có giai đoạn tăng giá thì cũng có giai đoạn điều chỉnh giảm. Vì vậy, tâm lý vững vàng sẽ giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác và ứng biến kịp thời với bất cứ biến động nào. 

Đặc biệt việc quyết định chốt lời hay cắt lỗ cần được đưa ra đúng thời điểm cần thiết, đòi hỏi sự quyết đoán cũng như sẵn sàng hi sinh lỗ một khoản nhỏ để đảm bảo an toàn cho nguồn vốn lớn. 

Mua bán cổ phiếu gián tiếp qua các quỹ mở

Là hình thức dành cho các nhà đầu tư muốn đầu tư một cách nhanh chóng mà không tốn quá nhiều thời gian và công sức nghiên cứu thị trường. Thông qua đầu tư quỹ mở, nhà đầu tư sẽ được các chuyên gia quỹ tư vấn và đại diện cho nhà đầu tư để sử dụng nguồn vốn nhằm tạo lập danh mục đầu tư cổ phiếu đa dạng.

Như vậy chúng ta đã cùng đi qua hết những nội dung chia sẻ kiến thức căn bản về cổ phiếu. Cổ phiếu là một kênh đầu tư sinh lợi hấp dẫn không thể bỏ qua. Hy vọng nhà đầu tư đã nắm được khái niệm cổ phiếu là gì, phân loại cổ phiếu như thế nào, đặc điểm của cổ phiếu, cách đầu tư cổ phiếu cũng như cách chọn cổ phiếu tốt. Mong rằng những kiến thức này sẽ hữu ích và là hành trang cho các nhà đầu tư vững tin trên thị trường và có những giao dịch đầu tư cổ phiếu thành công. 

 


facebook-icon